Stemmingen en koersen op de politieke markt

maandag 15 mei 2017

Feyenoord en de pechgeneratie



Feyenoord heeft momenteel veel vrienden

Feyenoord is kampioen geworden. Als je wint heb je opeens veel meer vrienden dan voorheen. Van banketbakker tot politicus, iedereen wil meeliften. En ondergetekende is natuurlijk geen uitzondering. Het is vanzelfsprekend prachtig dat de underdog ook eens een keertje wint. En het is ook prachtig als een gemeenschapsgevoel dat langzaam is afgebroken in onze maatschappij weer eens een keertje beleefd kan worden, al is het maar in de voetbalbubble. Maurice de Hond heeft (voor de kampioenswedstrijd) uitgezocht dat 20% van de voetballiefhebbers aanhanger van Feyenoord is en dat 29% tot de achterban van Ajax behoort. Kiezers van CDA, PvdA en D66 hoopten het meest dat Feyenoord kampioen zou worden, VVD'ers waren voor Ajax.
Underdogs

Dit beeld komt deels overeen met onderzoeken uit de verkiezingstijd waaruit bleek dat de oude links-rechts tegenstelling in de prullenbak kan. De tweedeling loopt tegenwoordig meer tussen de groepen die zich optimistisch tot de (potentiële) winnaars van de “struggle for survival” willen rekenen en zij die zichzelf meer in de slachtofferrol zien en dus pessimistischer zijn. In die zin is de overwinning van Feyenoord een geweldige opsteker voor de mensen die zich aan de kant bevinden waar de klappen vallen. De underdog die eindelijke eens een keertje wint. Dat verklaart ook veel van de enorme emoties die loskwamen bij het kampioenschap van Feyenoord. Het kampioenschap is ook een prima opsteker voor de “pechgeneratie”, een nieuw woord dat vandaag de krantenkoppen siert.


Pechgeneratie

De term heeft betrekking op de oudere werkzoekenden die op grond van pure leeftijdsdiscriminatie achterin de rij staan en nooit aan de beurt komen bij de selectie van kandidaten voor vacatures. Het is dezelfde groep die systematisch gedumpt wordt waar dat om bedrijfseconomische redenen aantrekkelijk lijkt. Die pechgeneratie is soms vroeger nog hippie geweest. In die tijd kon je nog op vakantie naar Afghanistan en probeerde je met z’n allen een betere wereld te realiseren. Nou dat is allemaal net als het roken echt voorbij. Inmiddels hebben we kennis gemaakt met het roofkapitalisme, de bonuscultuur, het ultieme graaien in de (semi-)overheidssfeer en de dikke ik. De belastingbetaler heeft alle rekeningen van de speculanten betaald.

Gemeenschapsgevoel

En de bankdirecteuren gaan inmiddels gewoon op snoepreis naar de Noordpool om ons vervolgens vermanend en moralistisch toe te spreken over de klimaatproblemen. De vakbonden stellen niets meer voor en de sociaaldemocraten hebben gemene zaak gemaakt met de neo-liberalen. Onder het motto dat de markt alles prima regelt hebben we cruciale overheidstaken van veiligheid en openbaar vervoer tot zorg en integratie afgestoten naar bedrijven omdat dat per definitie goedkoper en ook beter zou zijn. De uitkeringen zijn gekort want die maken mensen lui. En de arbeidsmigranten hebben we tegelijkertijd naar binnen gehaald omdat dit voor de werkgevers goed uitkomt. We pakken de centjes van ouderen af, gewoon omdat dit kan en omdat dit een makke groep is. Een ongebreidelde immigrantenstroom wil men liever niet reguleren want dat zou racistisch of fascistisch zijn of iets dergelijks. Wat doet dat allemaal met mensen die aan de kant zitten waar de klappen vallen als straks de euforie over Feyenoord weer is uitgedoofd ? En wat doet dat met het gemeenschapsgevoel ? Dat is de cement in onze samenleving.

Zelfbeeld

De technologische revolutie die voor de deur staat maakt de zaak voor de onderkant en vooral ook voor de middengroepen in de samenleving alleen maar dreigender. Willem Vermeend en Rick van der Ploeg schetsen hier het perspectief en de oplossingsrichting. De reactie op dat perspectief hangt een beetje af aan welke kant van de scheidslijn je zit. Of beter gezegd dat hangt van je zelfbeeld af. 


Mensen gaan de problemen pas zien en pas echt doorkrijgen als ze het aan de lijve ervaren. Tot dat moment worden de problemen weggeduwd, ontkend of uitsluitend van toepassing op de buurman verklaard. Maar op een gegeven moment helpt dat niet meer en mensen die weinig meer te verliezen hebben doen vervolgens rare dingen. Ze kozen bijvoorbeeld voor Hitler of Trump. Ook mensen die bang gemaakt of mentaal vergiftigd zijn, of die zich niet kunnen of willen onttrekken aan groepsdruk in de bubble waarin ze verkeren, kunnen raar uit de hoek komen. Voetbalvandalisme of met vlaggen zwaaien kan van kwaad naar erger gaan. Democratie is een kwetsbaar en kostbaar kasplantje dat zichzelf kan vernietigen.

De elite heeft de sleutel in handen

De grote mainstream politieke partijen en hun vazallen in de media en in de instituties, van VNO en FNV tot CBS en CPB, hebben hier een grote verantwoordelijkheid. De kabinetsformatie is dus een belangrijk proces. Ik zeg: laat 50PLUS leuk meeformeren dan kunnen we vervolgens onze programma-adviseur Willem Vermeend de hierboven geciteerde column van hem laten uitvoeren. Naar mate de tweedeling in de maatschappij, langs welke scheidslijnen je die ook trekt (inkomen, vermogen, zeggenschap, kansen op werk, gezondheid, scholing, etc.) toeneemt, zal de kans dat de democratie implodeert ook toenemen. Datzelfde gevaar loopt de EU.Vooruit voor Rick van der Ploeg hebben we ook nog wel een plekje in het nieuwe (zaken)kabinet met steun van 50PLUS.

Een voorlopige buffer voor het imploderen van onze instituties vormt het gegeven dat mensen niet graag toegeven aan het zelfbeeld van een “deplorable” en ook nog steeds een zekere mate van fatsoen willen hooghouden. Dat heeft Le Pen deze keer nog uit het Élysée gehouden. Maar als de onderliggende problemen van ongelijkheid niet worden opgelost dan is straks ook dat laatste hek van de dam. En als de dijk doorbreekt kan zelfs multimiljonair Dirk Kuijt uit Noordwijk ons niet meer redden.



donderdag 16 maart 2017

De Emotiepolitiek en Feel Good-politiek hebben gewonnen



Maar de echte winnaar is de zelfmoordpolitiek

De uitslag geeft te denken

Er zullen vandaag wel voldoende analyses van de verkiezingsuitslagen gepubliceerd worden maar ik heb op dit moment nog geen enkele gelezen. Behalve dan wat tweets met wat grafiekjes. Het volgende plaatje vond ik daarbij wel interessant:


Principiële politiek

De secularisering c.q. de ontzuiling is in Nederland nog steeds niet afgerond. De zwevende kiezer heeft zijn intrede gedaan. Principes, ideologieën en immateriële zaken nemen in belang af bij het stemgedrag. Bovendien versplinteren de partijen die zich met op principes en met op waarden gebaseerde politiek bezig houden in gespecialiseerde niches. De CU, de SGP, de SP en de Partij voor de Dieren beschouw ik als typische representanten van dit soort partijen.

Kleurloze politiek

Het CDA is een kleurloze middenpartij geworden die naar links of naar rechts kan buigen, al naar gelang men denkt de winst te kunnen halen. Men put uit een traditionele achterban die net als de achterban van de PvdA aan het uitsterven is. Het CDA is de Opel Kadett.

Zelfmoord politiek

De PvdA heeft zijn achterban verraden en snapt nog steeds niet dat dit consequenties heeft. De laag opgeleiden die zich bedreigd voelden hebben ze neergezet als racisten. Die zijn dus gevlucht naar de PVV. De voormalig socialisten gingen vervolgens de belangen dienen van de hoog opgeleiden. Gerdi Verbeet maakte zich vooral druk over de dames die maar geen CEO konden worden. Ik heb niemand in de PvdA over de arbeiderskinderen gehoord die niet meer konden studeren door het asociale leenstelsel. Dan ben je als V&D aan het proberen een Bijenkorf te worden, maar je blijft er een beetje tussenin hangen.

Erfgoed verkwanseld

De tweedeling in de maatschappij zette door en dus heeft de PvdA het bedje gespreid voor de SP. De ouderen heeft men zwaar in de steek gelaten door het erfgoed van Willem Drees te verkwanselen. Het feit dat er een markt ontstond voor een partij als 50PLUS is tamelijk merkwaardig als er een sociaaldemocratische partij is die voor de zwakken in de samenleving zou moeten opkomen. 


Alles kaputt

Waarmee ik niet gezegd wil hebben dat alle ouderen zwak, ziek en misselijk zouden zijn. Nou dat laatste misschien wel een beetje vanwege de onrechtvaardige behandeling door de neoliberale hebzuchtpartij VVD waar de PvdA geen tegenwicht tegen geboden heeft. 

De flutwetjes van Asscher zijn natuurlijk een aanfluiting, mevrouw Klijnsma was een speelbal van haar neoliberale ambtenaren. Die andere Jet heeft de toegankelijkheid van het hoger onderwijs voor minder gesitueerden naar de bliksem geholpen en ze heeft niets gedaan om de afbraak van het basisonderwijs tegen te houden.

Politieke marketing

De PvdA was dus een doctorandussenpartij geworden. Probleem is dat er geen nieuwe doctorandussen meer bijkomen en dat er dus vergrijzing optrad. Dan wordt je een soort V&D in een neerwaarts gerichte spiraal. De doelgroep van hoogopgeleiden wordt immers veel beter bediend door D66 en GroenLinks. 

D66 is het vleesgeworden cliëntelisme. Zij richten zich op de stropdassen en beter gesitueerden die zich te goed voelen voor de platte VVD. De ideologische bagage is maar een vingerkootje diep. Het gaat meer om een gevoel van “Ons Soort Mensen”, een bepaalde nestgeur. Positivisme is het sleutelwoord en cliëntelisme voor de beter gesitueerden is het handelsmerk. De voorman is de verpersoonlijking van de club, hij wil vooral carrière maken. Dat is een doel op zich. Lekker jezelf zijn, “genieten” en vooral niet teveel buiten de eigen betere wijken en studentenflatjes kijken. Het zijn de “flyover democrats”.

Feel Good politiek: een pakketje schroot met een dun laagje chroom

Ook GroenLinks is zo’n partij waar de vorm belangrijker is dan de inhoud. De inhoud is slechts een middel om een bepaald gevoel uit te stralen en een specifieke doelgroep aan te spreken. Er is dus met behulp van professionals aan een merk gebouwd. Alles is nep en namaak. De echte ecologische inhoud zit bij de Partij van de Dieren. 

GroenLinks is net als zo’n popgroep uit het verleden met een antikapitalistisch imago die zich afzet tegen het establishment. Maar als je achter de schermen kijkt zich je een marketing- en geldmachine. Het is een pakketje schroot met een dun laagje chroom. Het is feel good politiek. Daar is blijkbaar een markt voor.

Opportunisme politiek

Het verschil met de VVD is dat deze geen laagje chroom nodig heeft. Dit is het pure platte eigenbelang en winstbejag. Het zijn de sales mensen met aan het hoofd een topverkoper: Mark “Omo, nu geheel vernieuwd” Rutte. Ze spelen vooral de hebzuchtkaart om aan de kiezer hun politieke waren te slijten. Het zijn opportunisten pur sang. Dus als ze de angstkaart kunnen spelen, zoals in de Turkse kwestie, dan doen ze dat. Alles voor de winst. Als je daarvoor iets moet beloven dat je niet kunt waarmaken dan is dat uiteraard geen probleem. Liberalisme is de Haarlemmer Olie.


Ideologische veren leveren geen spectaculaire winst op

Als ik door mijn oogharen naar de uitslagen kijk dan constateer ik dat de principiële partijen gewoon hun potentiële klantjes naar de stembus hebben gekregen. Business as usual. Er zijn in het huidige tijdsgewricht geen doorslaggevende successen te behalen met principes of ideologische verhalen. 

Het merendeel van het kiezerskorps moet je pakken met emoties en niet met ratio. De PvdD is een uitzondering in dit veld, zij hebben wel winst geboekt met emotiepolitiek. Bovendien zijn ze er in geslaagd zich wat breder en meer ecologisch te profileren. Maar dat levert dan 2 of 3 zeteltjes op. No big deal. De consolidatie van de SP bewijst dat er met principes en ratio niet zoveel winst te behalen is.

De emotiepolitiek heeft gewonnen

GroenLinks en D66 winnen samen 17 zetels. Je kunt zeggen dat de Emotie- en Feel Good-Politiek dus heeft gewonnen. Het CDA en de VVD hebben beide duidelijk geprofiteerd van de Turkse kwestie. Ook angst en onzekerheid leiden tot een emotionele keuze. Een sterke man of minister-president is dan de oplossing. De VVD heeft daardoor de verliezen kunnen beperken en bleef de grootste. Het CDA heeft daardoor 6 zetels gewonnen.

Zelfmoordpolitiek is de echte winnaar

Maar wat echt gewonnen heeft is de zelfmoordpolitiek van de PvdA. Bij de vorige verkiezingen heeft men dit nog kunnen verbloemen. Toen hebben velen op de PvdA gestemd om de VVD buiten de deur te houden. De mensen die zich daardoor bedonderd voelden hebben nu andere winkels gevonden dan de verouderde PvdA-V&D vestiging.

Voor een deel is die stem bij de anti-partijen terecht gekomen. PVV en FvD hebben samen 7 zetels gewonnen. Een ander deel van de winst is naar twee doelgroep-partijen gegaan: 50PLUS en Denk hebben samen 4 zetels gewonnen. 
50PLUS moet zich de vraag stellen waarom men niet in staat is gebleken de volle winst van 10 zetels te pakken. 

We gaan nu richting Rutte-3. Ik ben benieuwd of al die last minute troetelaanbiedingen die de partijen van dat toekomstige kabinet inmiddels aan de ouderen hebben gedaan straks ook echt in de etalage van het nieuwe kabinet liggen. Als dat zo is heeft 50PLUS een enorm succes behaald.

Jaap Haasnoot
op persoonlijke titel en zo


woensdag 15 maart 2017

Last minute aanbieding voor strategische stemmers



Tip voor de strategische stemmer

Het blijkt bij elke verkiezing opnieuw dat mensen dicht bij of op weg naar het stemhokje toch maar besluiten om strategisch te gaan stemmen. Ze kiezen dan op een partij die niet de eerste keus is. Door die stem willen ze voorkomen dat een door hen niet gewenste partij de grootste wordt en dus de premier mag leveren. Stemmen op de minister-president heet dat. Voor die mensen heb ik op de valreep twee goede tips.


Ten eerste: zet die Turkse Kwestie vandaag even opzij: LINK

50PLUS en CDA staan dicht bij elkaar

Toen ik een tijdje geleden als 50PLUS supporter de stemwijzer gebruikte was ik blij dat deze partij ook als eerste voorkeur naar voren kwam. Ik had gelukkig een beetje voorkennis van het programma zullen we maar zeggen. Maar wat me enigszins verbaasde was hoe dicht ik bij het CDA stond met de keuzes die ik gemaakt had qua standpunten. De beide partijen staan niet zo heel ver van elkaar vandaan, behalve dan dat 50PLUS natuurlijk de beste garanties biedt voor geïndexeerde pensioenen en een fatsoenlijke ingangsleeftijd voor de AOW.

Immigratie en integratie moet echt anders

Als die Turkse kwestie nog door uw hoofd speelt. Lees dat dit stukje nog even en bedenk dat 50PLUS geen PVV is maar wel een gezond verstand politiek wil voeren op de terreinen van immigratie en integratie. Daar liggen ernstige problemen en daar moet een heleboel anders worden geregeld. Onze standpunten komen zo’n beetje overeen met dat wat Buma de laatste dagen heeft beweerd.

Lijst 11, plaats 26 !

Minister-president Buma ?

Mogelijk ben je na het slotdebat tot de conclusie gekomen dat Sybrand Buma de beste of minst slechte minister-president zou zijn. De PVV is een drama en je hebt geen zin in nog een keer vier jaar Mark Rutte. Als je om die reden besluit om je stem aan Buma te geven adviseer ik je om toch nog even aan 50PLUS te denken.
 

Gratis stemadvies

De reden is simpel. Ik voorspel dat bij een kabinetsformatie 50PLUS een kabinet Buma voluit kan steunen als er voldoende voor ouderen wordt gedaan om dat te rechtvaardigen. Een stem op Henk Krol (of desnoods op ondergetekende) is dus een stem voor een coalitie met Buma aan de leiding. 

Met een sterk 50PLUS kunt u er voor zorgen dat er een meer rechtvaardig beleid komt voor de wat rijpere Nederlanders. Dat is hard nodig en dat is ook in ieders belang, ook voor de jongeren. Want iedereen hoopt toch ooit de 65 te halen ?

Jaap Haasnoot
Op persoonlijke titel en zo